Dr. Öğr. Üyesi Abdullah BAŞARAN | Gianni Vattimo

Beyza Kayacı hocayı takdim etti. 

Ders tek oturumda işlendi. 

Ders içeriğe bağlı kalarak işlendi. 

• Gianni Vattimo’nun Felsefi Kaynakları

Gianni Vattimo, postmodern felsefesini oluştururken başlıca üç filozoftan etkilenmiştir: Friedrich Nietzsche, Martin Heidegger ve Hans-Georg Gadamer. Nietzsche’nin “Tanrı’nın ölümü” düşüncesi, Vattimo’nun din ve metafizik eleştirisinin temelini oluşturur. Heidegger’in “varlığın unutulması” fikri, Vattimo’nun Batı metafiziğinin tarihsel seyrini yorumlamasında önemli bir rol oynar. Gadamer’in hermenötik felsefesi ise Vattimo tarafından benimsenmiş ve daha radikal bir şekilde yorumlanmıştır.

• Postmodern Durum ve Zayıf Düşünce

Vattimo’ya göre postmodernlik, öncelikle metafizik düşünce ve gerçekçilikle bir mücadele halidir. Bu mücadelede “zayıf düşünce” kilit bir rol oynar. Zayıf düşünce, mutlak ve evrensel hakikatlerin varlığını reddederek, tüm hakikatlerin göreceli olduğunu savunur. Buna göre, farklı bakış açılarından yapılan tüm yorumlar eşit derecede geçerlidir. Zayıf düşünce aynı zamanda iktidar yapılarını hedef alır ve kendisini ezilen, ötekileştirilen, güçsüz bırakılan kesimlerin sesi olarak konumlandırır.

• Zayıf Düşüncenin Sonuçları

Vattimo’nun zayıf düşünce anlayışı, felsefeden sanata, toplumsal yapıdan siyasete kadar pek çok alanda önemli sonuçlar doğurur. Felsefe alanında, Descartes’tan bu yana hâkim olan merkezi özne anlayışı sarsılır ve gerçekçilik güçlü bir şekilde eleştirilir. Din alanında, kutsal metinlerin tek bir otoritenin yorumuna tabi olmaktan çıkıp, herkesin özgürce yorumlayabileceği bir nitelik kazanması önerilir. Sanat alanında, klasik temsil anlayışı yerini performans sanatına bırakır. Toplumsal yapıda ise, ezilen ve ötekileştirilen azınlık grupları görünür hale gelir ve haklarını yüksek sesle dile getirmeye başlar.

• Siyasi Eylem ve Kriz

Vattimo için postmodern felsefe, salt teorik bir uğraş olmanın ötesine geçmeli ve somut siyasi eylemlere dönüşmelidir. Bu noktada, muhafazakâr iktidarların suni olarak yarattığı krizlere karşı, gerçek krizler yaratmak büyük önem taşır. Vattimo’ya göre, otantik bir kriz durumu, toplumsal değişimin kendiliğinden ve doğal bir şekilde gerçekleşmesine zemin hazırlayacaktır. Dolayısıyla, postmodern düşünürlerin görevi, bu tür krizleri tetiklemek ve iktidar yapılarını sarsmaktır.

• Sonuç 

Nihayetinde Vattimo, içinde yaşadığımız postmodern durumun, herkesi kendi alternatif dünya yorumunu oluşturmaya davet ettiğini savunur. Bu, radikal bir değişim çağrısıdır ve sabırla sürdürülmesi gereken uzun soluklu bir mücadeleyi gerektirir. Vattimo’nun felsefesi, bu mücadelenin düşünsel altyapısını sağlama iddiasındadır.

Son on dakika soru- cevap yaparak ders bitirildi. Öğrencilerin derse ilgi düzeyleri ve katılımları normal düzeydedir. Ders işleyiş ve gidişat planlanan şekilde gerçekleşmiştir.

• Peter Carevetta, Giovanni Vattimo’nun Postmodern Yorumbilgisi Üzerine
• Gianni Vattimo-Santiago Zabala, Hermeneutik Komünizm: Heidegger’den Marx’a, Çev. Erhan Kuçlu
• Abdullah Başaran, Postmodern: Felsefe, Edebiyat, Nekahet

• Hans Georg Gadamer, Hakikat ve Yöntem
• Gianni Vattimo, Zayıf Düşünce
• Gianni Vattimo, Modernliğin Sonu