Prof. Dr. Asım YAPICI | İbadet Psikolojisi

[sablon_gorsel]

Anadolu İlahiyat Akademisi

Geleceğin Akademisyenlerini Arıyor Projesi

2023-2024 Eğitim Yılı

Lisans 2. Sınıflar

Ders Raporu

 

İnanç Esasları ve İbadetler Grubu   

Tarih:18 Mayıs 2024 Cumartesi, 11.00
Ders:İbadet Psikolojisi
Hoca:Prof. Dr. Asım Yapıcı
İşleniş:Yüz Yüze 5, Online 7 kişi
Özet:Dönemin son dersi tek oturumda işlendi. Derse katılan öğrencilerin ibadet tasavvurlarının üzerine gidildi. Geçen dönem işlenen inanç psikolojisi dersi ile bütünlük arz eden bir metot gözetildi. Soru cevap yöntemiyle ibadetlerin insan ruhuna olan etkileri üzerinde sıkça duruldu.
  • İbadetler, vakte ve şekle bağlı olanlar ve olmayanlar şeklinde ikiye ayrılır. Namaz vakte ve şekle bağlıdır. Dua zamana ve şekle bağlı değildir.
  • Dua konusunu psikolojik olarak ele alan ilk kişi Alman din psikoloğu Fritz Heider’dir.
  • Salat kelimesi dua anlamında kullanılır. Başında ka’me (arapça) ifadesi varsa namaz olarak anlaşılır.
  • Dua, insanın inandığı varlığa seslenmesidir. 
  • İnanan ve inanılan arasındaki ilişkiyi, seslenmeyi ibadetler sağlar.
  • Zayıflığın, güce seslenmesi de bu sebeple duanın başka bir tanımıdır.
  • Kutsal mekanda ve kutsal zamanda dua etmek, bağı kuvvetlendirir. Bu sebeple kutsalın zuhur ettiğine inanılan zamanlarda dua talebi oldukça fazladır. 
  • İnsanların dua ve ibadet için seher vakti, gece, hatta mağara gibi alanlara yönelmesi, dış uyaranlarla en az karşılaştığımız alanlar ve zamanlardır. Böyle anlarda yaşanan dini tecrübeler daha çok hakikat barındırır.
  • Merkezi dualar, istek ve ihtiyaç dualarıdır.
  • Dış güdümlü dualar, hemen ve şimdiye odaklanır. Daha çok haz odaklıdır.
  • Dua, sorunla başa çıkmada kuvvetli etkendir. Bize güç verici bir unsurdur.
  • Eyleme geçişin öncüsü, duadır. Kaygı insanı atalete, korku cesarete iter. 
  • İbadetler, acizlik ve çaresizlik duygularıyla baş etmek isteyen bireyin, insanüstü güçlü bir varlığın desteğini arama davranışıdır.
  • İbadetler, yaşam ve rızık dahil Tanrı’nın verdiği nimetlere karşı insanın şükrederek borcunu ödemesidir. 
  • İbadetler, insanın Tanrı’yı etkileyerek bizzat yaşadıkları ya da yaşanması muhtemel sıkıntı ve acılardan korunmak için emniyet arayışıdır. 
  • İbadetler insanın suçluluk ve günahkarlık hislerinden kurtulma çabasıdır.
  • İster bireysel ister toplu olarak icra edilsin tüm ibadetler, ahlaki bir toplum yapısı oluşturabilmek için her bireyin kendini tanıma ve kontrol edebilmesini sağlar. 
  • Özellikle toplu yapılan ibadetler, yaşanan problemlere karşı bir grubun dayanışmasını arttırır.
  • Namaz, Salat Allah bilincini diri tutmak demektir. Her dinde namaza benzeyen ibadetler vardır. 
  • Namaz baştan sona sembolik anlam taşıyan ve tekrardan oluşan bir ibadettir. Çünkü dini arzu, sembollerle ifade edilir. 
  • İbadete hazırlık, manevi arınma sürecine destekleyen en önemli aşamalardan biridir. Abdest bunlardan biridir. Ama tek başına yeterli değildir. 
  • Oruç, dünyevi hazların kontrolünü sağlamayı öğretir. 
  • Hac, bireysel arınmadan sosyal bütünlüğe ulaşmamızı sağlayan biricik ibadettir.
  • Fenomenolojik açıdan kutsal mekan anlayışının en çok öne çıktığı ibadet, hac ibadetidir. 
  •  Kurban, maddi ve manevi her türlü yakınlık kurmayı ifade eden bir kavramdır. Kurban ibadetlerin ilki ve temelidir. 
  • Özet olarak günümüzde yapılan çalışmalar, ibadetlerin günlük hayatta her türlü depresyon, stres, anksiyete gibi psikozlara iyi geldiği, yerine ve zamanına göre kişiyi olgunlaştırdığını ve iyiye yönelttiğini göstermektedir.
Ön Okuma Metni:
  • Dua, İbadet ve Dini Tecrübe
Bahsi Geçen Eserler:  

 

Yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Scroll to Top