Prof. Dr. M. Hayri KIRBAŞOĞLU | İlmihal Dindarlığı

Anadolu İlahiyat Akademisi

Geleceğin Akademisyenlerini Arıyor Projesi

2020-2021 Bahar Dönemi

1. ve 2. Sınıf Grubu

Ders Raporu

 

İslam’da İbadetler

Tarih: 01.05.2021 
Ders Başlığı: İlmihal Dindarlığı
Hoca: Prof. Dr. Hayri Kırbaşoğlu
İşleniş: 18 kişi yüzyüze

Dersin İçeriği:

Dersten alınan genel notlar şu şekildedir. Klasik fıkıh literatürünün bir bölümünü oluşturan taharet, namaz, oruç ve hac gibi konuların, başına  akaid konularının da eklenmesiyle, bağımsız eserler hâlinde ortaya çıkışının tarihi bizde 15. yüzyıla kadar geri götürülmektedir. Halk arasında ‘Namaz Hocası’ veya ‘İlmihal’ olarak bilinen bu tür eserler, sözlü kültür yanında, halkımızın temel dini bilgilerinin başlıca kaynağını teşkil etmektedir. 

Bu bakımdan ülkemiz insanının din konusundaki bilgilerinin büyük ölçüde namaz hocaları veya ilmihaller tarafından şekillendirildiğini söylemek mümkündür. Bu kadar etkili olmalarına rağmen, bu tür eserlerin bilimsel değeri üzerinde yeterince durulduğu söylenemez. Bunların sunduğu bilgilerin ne derece sağlıklı ve yeterli olduğu meselesi bir yana, bu bilgilerin ne tür bir dindarlığa yol açtığı üzerinde ise, neredeyse hiç durulmamıştır. 

Halbuki milyonlarca insanın dine dair bilgilenme sürecinde muhtemelen okuyup okuyacağı yegane kaynak konumundaki bu tür eserlerin, devamlı surette gözden geçirilmesi ve toplumun ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde gerekli değişikliklerin yapılması, ihmale gelmeyecek kadar önemi haiz bir meseledir. 

Konunun böylesine kapsamlı bir biçimde ele alınmasının çok yönlü bir incelemeyi gerektireceği aşikardır. Dolayısıyla, bu sınırlı incelemede cevabı aranması gereken en önemli soru, kanaatimizce, ilmihallerin bir dindarlık tasavvuruna sahip olup olmadığı, sahip ise, bunun ne tür bir dindarlık tasavvuru olduğudur.

Ön Okuma Metinleri:
  • İlmihal Dindarlığının İmkânı Üzerine – Hayri Kırbaşoğlu
  • Dini Yayıncılıkta İlmihaller ve Temel Dini Bilgiler Meselesi – Hayri Kırbaşoğlu

Yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Scroll to Top